Күүстээх үлэни санныларыгар сүкпүт сэрии кэмин оҕолоро

Биһиги эбэбит, үлэ бэтэрээнэ, социалистическай үлэ ударнига, Эбээн-Бытантай улууһун бочуоттаах олохтооҕо Никитина Ульяна Николаевна 1939 сыллаахха тохсунньу 15 күнүгэр Аллараа-Бытантай нэһилиэгэр күн сирин көрбүтэ.

Төрөппүттэрэ колхуостаах этилэр. Аҕата Сыроватский Николай Николаевич булчут, ийэтэ Сыроватская Мария Николаевна фермаҕа үлэлиирэ. Бииргэ төрөөбүттэрэ төрдүөлэр, биһиги эбэбит саамай кыралара. Эбэбит Ульяна Николаевна кыра оҕо эрдэҕинээҕитин бу диэн өйдөөбөт, арай оҕо сылдьан интернакка олорорун быстах-быстах өйдүүрүн кэпсиир. «Ол саҕана, сэрии да кэнниттэн ыарахан олох буолуо, интернакка олорор кэммэр, таайдахха 5-6 саастааҕым буолуо, оҕолор бары ымынаҕынан бааһыран ыалдьыбыттара, мин эмиэ ымынах буолан бааһыран сырыттахпына убайым Болуодьа барахсан көхсүгэр сүгэ сылдьан харайсарын өйдүүбүн. Интернат олус тымныы этэ, убайым илиибин, атахпын улахан турбаҕа аҕалан ириэрэрэ. Аҕам барахсан булчут буолан син куобах, тииҥ этин сиир этибит» -диэн эбэбит барахсан оҕо сааһын саныыр.

Эбэбит оскуолаҕа үөрэнэн иһэн улаханнык ыалдьан 4 кылаас кэннэ тохтообута. Кэлин 13 сааһыттан «Социализм» холкуоска араас үлэҕэ эриллэн улааппыт. Ол курдук, оҕуһунан от — мас тиэйэр эбит, биэлсэр Борисова Зинаида сорудаҕынан ыраах учаастакка эмп илдьэн түҥэтэрин уонна харахтара трахомалаабыт дьоҥҥо харахтарыгар эмп хаапайдыыр этим диэн кэпсиир. Оччолорго үлэ күөстүү оргуйара, комсомолга киирэн, туох сорудах биэрдилэр да, барытын ылсан үлэлиирим диэн ахтан-санаан ылла.

Никитина Ульяна Николаевна эдэркээн сааһын күөгэйэр куннэригэр, кэрэчээн кэмнэригэр, бэйэтин төрөөбүт дойдутугар, олоххо аргыһын, дьолун, эрэллээх доҕорун булан, бэйэтин эт саастыылааҕа Никитин Кызыл Николаевиһы кытта сүбэлэрин холбооннор, аал уоту оттунан, торҕо күөх буруону унаарытан ыал буолбуттара. Кэргэнэ (биһиги эһэбит) Кызыл Николаевич эмиэ үлэни өрө туппут, киириилээх-тахсыылаах киһи кэрэмэһэ, хоһуун, кыайыгас-хотугас, үлэһит бастыҥа этэ. Эбэлээх эһэбит өр сылларга эйэ дэмнээхтик олорон, иитэр сүөһүнү күрүөлээн, сүрэхтэрин чопчуларын, көмүс чыычаахтарын – биэс оҕону төрөтөн-иитэн, улаатыннаран, олоххо бэйэлэрин суолларын булларбыттара.

Күндү дьоммут, эбэлээх эһэбит олохторун тухары сиэттиспитинэн сылдьан, ынах сүөһү иитиитинэн дьарыктанан, үлэлээн-хамнаан,  улуус тыатын хаһаайыстыбата сайдарын туһугар, бэйэлэрин сүдү кылааттарын киллэрбиттэрэ. Эбэбит Ульяна Николаевна «Саха ынаҕа» тэрилтэ эстибэтин туһугар 43 сыл устата эҥкилэ суох бэриниилээхтик үлэлээбитэ. Ол туоһута, сыралаах үлэтин сыанабыла, араас таһымнаах наҕараадаларынан бэлиэтэммитэ буолар.

Оҕолоро, сиэннэрэ

Читайте дальше