Арассыыйа Федерациятын Судаарыстыбаннай Дууматын IX ыҥырыытын быыбара балаҕан ыйын 18–20 күннэригэр ыытыллан түмүктэннэ.
Эбээн-Бытантай улууһугар 1872 быыбардааччы баарыттан 835 киһи, ол эбэтэр 44,6% куоластаата, ол иһигэр 686 нүөмэрдээх быыбардыыр учаастакка (Үөһээ Бытантай) – 84, 687 нүөмэрдээх быыбардыыр учаастакка (Баатаҕай-Алыыта) – 522, 688 нүөмэрдээх быыбардыыр учаастакка (Аллараа-Бытантай) – 229 киһи.
Улууспутугар куоластааһын түмүгүнэн биир мандаттаах быыбардыыр уокурукка Эбээн-Бытантай дьоно Петр Шамаевка («Биир ньыгыл Арассыыйа”) – 285 киһи куоластарын биэрдилэр. Иккис миэстэҕэ 262 куоластаах Федот Тумусов (“Сиэрдээх Арассыыйа”) буолла. Үһүс миэстэни “Саҥа дьон» баартыйаттан турбут Ньургуяна Заморщикова 120 куолаһынан ылла. Кини кэнниттэн КПРФ бэрэстэбиитэлэ Айаан Васильев сылдьар, киниэхэ 89 быыбардааччы куолаһын эрэннэ. Алексей Лаптев — 23, Анна Сыромятникова – 13, Владимир Ю – 12, Анатолий Ноговицын — 9, Гаврил Парахин – 9 куолаһы ыллылар.
Кустуур эдэр кэскилэ — маҥнайгы быыбардааччылар
Федеральнай уокурукка быыбар түмүгүнэн Эбээн-Бытантайга «Биир ньыгыл Арассыыйа» баартыйа бастаата – 372 куолас. Иккискэ – КПРФ 227 куолас. Үһүс миэстэҕэ «Сиэрдээх Арассыыйа» баартыйа таҕыста – 79 куолас. Салгыы «Саҥа дьон” баартыйа– 69 куолас. ЛДПР – 26, Биэнсийэлээхтэр баартыйалара – 20, “Арассыыйа коммунистара” – 14, “Родина” – 7, “Зеленые” Арассыыйатааҕы экологическай баартыйа – 5, “Көнө демократия баартыйата” – 3.
Куоластааһын үс күн субуруччу ыытыллыбыта олохтоохторго табыгастаах буолла. Доруобуйаларын туругунан кыайан быыбардыыр учаастакка кэлбэт дьоҥҥо быыбардыыр хамыыһыйалар дьиэлэригэр тиийэн куоластааһыны ыыттылар.
Кэлиҥҥи сылларга өрөспүүбүлүкэбитигэр быыбар күннэригэр олохтоохтор уонна быыбардыыр хамыыһыйалар национальнай таҥаһы кэтэн кэлиилэрэ үтүө үгэскэ кубулуйда. Биһиги улууспут дьоно-сэргэтэ бу сэргэх сүүрээнтэн эмиэ туора турбатылар. 687 нүөмэрдээх быыбардыыр учаастакка «Гарпан” этнокултуурунай киин үлэһиттэрэ, 686 нүөмэрдээх быыбардыыр учаастакка Дьарҕаалаах нэһилиэгин олохтоохторо төрүт омуктарын мааны таҥаһын кэтэн кэлэн, бэйэлэрин гражданскай иэстэрин толордулар. Өрөспүүбүлүкэбитигэр Култуура, Арассыыйаҕа Норуоттар сомоҕолоһууларын сылларыгар бу сүүрээн өссө дириҥ суолталанна.
Судаарыстыбаннай Дуума быыбара этэҥҥэ ааста. Эбээн-Бытантайдааҕы территориальнай уонна учаастактааҕы быыбардыыр хамыыһыйалар быыбар толору сөптөөхтүк ыытылларыгар бары усулуобуйаны тэрийдилэр, куоластааһын кэһиитэ суох, аһаҕастык уонна сокуон бары ирдэбиллэригэр сөп түбэһиннэрэн ыытылынна.
Сардаана Копырина