Айан аргыстаах, айар куттаах Андрей Константинов

Биһиги биир дойдулаахпыт, норуот эмчитэ, көҥүл тустууга Сэбиэскэй сойуус маастара, ураты суоллаах-иистээх, айар ньымалаах суруйааччы, хоһоонньут Андрей Константинов балаҕан ыйын 9 күнүгэр 65 сааһын бэлиэтээтэ. Кини төрөөбүт дойдутугар Саккырыырга кэлэн, сотору кэминэн “Сүрэҕим сылааһа бар дьоммор” айар киэһэтин тэрийиэҕэ.

Тапталлаах хоту дойдубут тыйыс, кэрэ айылҕатын хоһоонноругар хоһуйар, чэрдээх илиилээх үлэһит дьонун кэпсээннэригэр туругурдар айар куттаах Андрей Васильевич олоҕун оҥкулун бу курдук кэпсиир.

— Мин быйыл балаҕан ыйын 9 күнүгэр 65 сааспын туоллум. Онтон бу олорон ааспыт кэммин кэннибин хайыһан түмүк оҥостон син биир киһи олоҕун кэмсиммэт гына олорон аастым дии санаатым. Салгыы өссө дьылҕа тугу аныырынан олоруом турдаҕа.  Ийэлээх аҕам бу Саккырыыр сирин дойду оҥостон биһигини, биэс уолу төрөтөн атахпытыгар туруорбут үтүө дьон этилэр. Аҕабыт Бүлүу Халбаакытын улахан аҕа ууһуттан төрүттээҕэ. Ийэбит Өлүөхүмэ Абаҕатыттан. Улууспут сайдарыгар бэйэлэрин сыраларын кылааттарын киллэрбит үтүө дьон этилэр.

1967 сылтан 1977 сылга дылы Саккырыыр орто оскуолатыгар үөрэммитим. Үөрэхпин бүтэрээт салгыы Благовещенскайдааҕы тыа хаһаайыстыбаты институтун ветеринарнай факультетыгар үөрэммитим. Үөрэнэр кэммэр көҥүл тустуунан утумнаахтык дьарыктанан Сэбиэскэй сойуус маастара буолбутум. Үөрэхпин бүтэрэн баран төрөөбүт сопхуоспар уон сыл отделение ветеринарнай бырааһынан үлэлээбитим. Кэргэннэммитим, уоллаах кыыстаахпын, түөрт сиэннээхпин. Сопхуос эстибитин кэннэ биир сыл оҕо спортивнай оскуолатын тренерынан үлэлээбитим. Онтон ИДьМ систиэмэтигэр киирэн сулууспалаабытым. 15 сыл улуус паспортнай визовай сулууспатын начальнигынан үлэлээбитим. Биэнсийэҕэ тахсан баран 2008 сыллаахха Дьокуускай куоракка көспүтүм. Онно куорат чааһынай охраннай тэрилтэтигэр араас бааннарга охраннигынан, «Анаабыр алмаастара” тэрилтэ охранатыгар үлэлээбитим. Ити сылларга айар үлэнэн дьарыктанан хоһооннору, ыстатыйалары, номохтору, дойдум дьонун туһунан ахтыылары, кэпсээннэри хаһыаттарга, сурунаалларга таһааттарбытым.

2015 сыллаахтан охранаттан уурайан баран бэйэм элбэх куурустарга үөрэнэн, кабинет арынан, илбийии өҥөтүн оҥоруунан, эмтээх оттору үөрэтиинэн дьарыктанабын. 2020 сылтан Арассыыйа эмчиттэрин Саха сиринээҕи салаатын чилиэнэбин, норуот эмчитин дастабырыанньатын туттарбыттара. Былырыыҥныттан саҕалаан волонтер эмчиттэр түмсүүлэригэр киирэн өрөспүүбүлүкэбит улуустарыгар элбэх сиргэ сылдьан үлэлээтибит.

Анал дьайыы кыттыылаахтарыгар, кинилэр дьиэ кэргэттэригэр уйулҕаларын көннөрөргө, стресстан тахсалларыгар араас хабааннаах үлэлэри илбийии, хааннааһын, ыраастааһын, алгыс сиэрин-туомун оҥорууну ыыттыбыт. Хас да улууска кабинеттары арыйан үлэлэтэн эрэбит. Ол курдук эмчиттэр десаннара Дьааҥы улууһун аҕа баһылыгын Владислав Иванов ыҥырыытынан нэһилиэктэринэн сылдьан үлэлээбиппит. Салгыы улууспут салалтата, нэһилиэктэр баһылыктара өйөөннөр анал дьайыы кыттыылаахтарын дьиэ кэргэттэригэр улахан үлэ, тэрээһин ыытыллыбыта, онно үлэлэспит улуус исписэлиистэригэр Сардана Николаевнаҕа, Мария Валерьевнаҕа, улуус баһылыга Иннокентий Николаевичка, нэһилиэктэр баһылыктарыгар Сергей Сергеевичка, Лев Вечеславовичка, Роберт Афанасьевичка, миэстэтигэр көрсөн, дьону түмэн, сүүрбүт-көппүт Кустуур баһылыгын солбуйааччыта  Алексей Антоновичка,  Дьарҕаалаах дьаһалтатын исписэлииһигэр Аида Николаевнаҕа барҕа махтал!  Итини таһынан Өлөөҥҥө, Халымаҕа, Кэбээйигэ, Бүлүү улуустарыгар, Аммаҕа, Мэҥэ Хаҥаласка, Хаҥаласка, Намҥа волонтер эмчиттэр бөлөхтөрө сырыттылар.

Улуустар баһылыктара өйөөннөр Өлөөҥҥө, Аммаҕа, Кэбээйигэ,  Бүлүүгэ, Бэстээххэ, Намҥа, Чурапчыга анал байыаннай дьайыы кыттыылаахтарын, кинилэр дьиэ кэргэттэригэр үлэлэһэр  илбийии кабинеттара аһылыннылар. Балаҕан ыйын 24 -28 күннэригэр Москуба куоракка Арассыыйа эмчиттэрин конгреһа буолан ааста. Бу конгресска Саха сириттэн сүүрбэччэ киһилээх дэлэгээссийэ баран кэллибит. Элбэх маастар-кылаастары көрдүбүт, ыытыллар үлэлэр уопуттарын атастаһыыта, бэрт сэргэхтик сылдьан элбэҕи билэнкэллибит. Иллэҥ быыспытыгар Москуба госпиталларыгар сытар биир дойдулаахтарбытыгар дойдуларыттан гуманитарнай көмө илдьэн туттарбыппыт, көрсөн санааларын көтөхпүппүт.

Москубаттан көтөн кэлбит күммэр аҕыйах ахсааннаах норуоттар дьиэлэригэр айар киэһэбин ыыппытым. Онно оскуолаҕа, институтка бииргэ үөрэммит оҕолорум, аймахтарым, бииргэ үлэлээбит, алтыспыт дьонум, үөлээннээхтэрим, табаарыстарым сылдьыбыттара. Алтынньы ый 31 күнүгэр «Гарпан” этнокултуурунай кииҥҥэ киэһэ алта чааска күндү биир дойдулаахтарбын айар киэһэбэр кэлэргитигэр ыҥырабын. Суруйбут хоһооннорбун ааҕыахтара, хоһооннорбор ырыалар ылланыахтара, уһуллубут роликтар көстүөхтэрэ. Кэлиҥ, сылдьыҥ, дуоһуйа сынньаныҥ!

Сардаана Копырина

Читайте дальше